Giáo Dục

Giải vật lí 9 bài 48: Mắt

Hướng dẫn giải bài tập, bài thực hành trong bài 48: Mắt – sách giáo khoa trang 130 vật lí 9. Tất cả các kiến thức lý thuyết và bài tập trong bài học này đều được giải đáp cẩn thận, chi tiết. Chúng ta tham khảo để học tốt vật lí 9 bài 48: Mắt nhé.

Câu trả lời:

I. TÓM TẮT LÝ THUYẾT

  • Hai bộ phận quan trọng nhất của mắt là thể thủy tinh và màng lưới (còn gọi là võng mạc)
    • Thể thủy tinh là một thấu kính hội tụ bằng một chất trong suốt và mềm. Nó dễ dàng phồng lên hoặc dẹt xuống khi cơ vòng đỡ nó bóp lại hay giãn ra làm cho tiêu cự của nó thay đổi. Trong sinh học, cơ vòng này còn được gọi là cơ thể mi.
    • Màng lưới là một màng ở đáy mắt, tại đó ảnh của vật mà ta nhìn thấy sẽ hiện lên rõ nét.
  • Khi nhìn rõ một vật thì ảnh của vật hiện rõ nét trên màng lưới. Thực ra, lúc đó cơ vòng đỡ thể thủy tinh đã phải co giãn một chút, làm thay đổi tiêu cự của thể thủy tinh sao cho ảnh hiện rõ nét trên màng lưới. Quá trình này gọi là sự điều tiết của mắt. Sự điều tiết này xảy ra hoàn toàn tự nhiên.
  • Điểm xa mắt nhất mà khi có một vật ở đó mắt không điều tiết có thể nhìn rõ được gọi là điểm cực viễn (kí hiệu Cv). Khoảng cách từ mắt đến điểm cực viễn gọi là khoảng cực viễn 
  • Điểm gần mắt nhất mà khi có một vật ở đó mắt có thể nhìn rõ được gọi là điểm cực cận (kí hiệu Cc). Khoảng cách từ mắt đến điểm cực cận gọi là khoảng cực cận  (hay khoảng thấy rõ ngắn nhất)

II. GIẢI BÀI TẬP

Hướng dẫn trả lời các câu hỏi giữa bài

Giải câu 1: Nêu những điểm giống nhau về…

Nêu những điểm giống nhau về cấu tạo giữa con mắt và máy ảnh.

Thể thủy tinh đóng vai trò như bộ phận nào trong máy ảnh ? Màn hứng ảnh trong máy ảnh đóng vai trò như bộ phận nào trong con mắt ?

Bạn đang xem: Giải vật lí 9 bài 48: Mắt

Bài giải:

Những giống nhau về tạo giữa con mắt và máy ảnh: Đều có một bộ phận đóng vai trò là thấu kính hội tụ, một bộ phận có vai trò là màn hứng

Thể thủy tinh đóng vai trò như vật kính trong máy ảnh, màn hứng ảnh trong máy ảnh đóng vai trò như màng lưới trong con mắt

Giải câu  2: Ta đã biết, khi vật nằm càng xa…

Ta đã biết, khi vật nằm càng xa thấu hội tụ thì ảnh thật của vật nằm càng gần tiêu điểm của thấu kính. Vậy em hãy cho biết tiêu cự của thể thủy tinh khi mắt nhìn các vật ở xa và các vật ở gần dài, ngắn khác nhau như thế nào ? Biết rằng khoảng cách từ thể thủy tinh của mắt đến màng lưới là không thay đổi và ảnh của vật luôn hiện rõ nét trên màng lưới (hình 48.2)

Bài giải:

Ta có $Delta$OAB  

{displaystyle backsim } $Delta$OA’B’ => $frac{OA’}{OA}=frac{A’B’}{AB}=frac{OB’}{OB}$ (1)

$Delta$B’FO  {displaystyle backsim } $Delta$B’IB => $frac{OF}{BI}=frac{B’O}{B’B}$ hay $frac{OF}{OA}=frac{B’O}{B’B}$ (2)

Từ (1) và (2) => $frac{OA}{OF} = 1+frac{OB}{OB’}=1+frac{OA}{OA’}$ hay $frac{1}{OA}+frac{1}{OA’}=frac{1}{OF}$

OA’ không đổi, nên nếu OA càng lớn thì OF càng lớn , OA càng nhỏ thì OF càng lớn

Hay nếu vật càng ở xa thể thủy tinh thì tiêu cự của thể thủy tinh càng lớn, nếu vật càng ở gần thể thủy tinh thì tiêu cự của thể thủy tinh càng nhỏ 

Hướng dẫn giải các bài tập cuối bài

Giải câu 5: Một người đứng cách một cột điện 20m…

Một người đứng cách một cột điện 20m. Cột điện cao 8m. Nếu coi khoảng cách từ thể thủy tinh đến màng lưới của mắt người ấy là 2cm thì ảnh của cột điện trên màng lưới sẽ cao bao nhiêu xentimet ?

Bài giải:

Giả sử cột điện được biểu diễn bằng đoạn AB, AB = 8m, OA = 20m, OA’ = 2cm

$Delta$OAB  {displaystyle backsim } $Delta$OA’B’ => $frac{OA’}{OA}=frac{A’B’}{AB}$

$Leftrightarrow$ $frac{2}{2000}=frac{A’B’}{800}$

$Leftrightarrow$ A’B’ = 0,8 (cm)

Vậy ảnh của cột điện trên màng lưới sẽ cao 0,8cm

Giải câu 6*: Khi nhìn một vật ở điểm cực viễn…

Khi nhìn một vật ở điểm cực viễn thì tiêu cự của thể thủy tinh sẽ dài hay ngắn nhất ? Khi nhìn một vật ở điểm cực cận thì tiêu cự của thể thủy tinh sẽ dài hay ngắn nhất ?

Bài giải:

Theo trả lời câu hỏi C2, ta có kết luận:” Vật càng ở xa thể thủy tinh thì tiêu cự của thể thủy tinh càng lớn, vật càng ở gần thể thủy tinh thi tiêu cự của thể thủy tinh càng nhỏ”

Như vậy khi nhìn một vật ở điểm cực viễn thì tiêu cự của thể thủy tinh dài nhất, khi nhìn một vật ở điểm cực cận thì tiêu cự của thể thủy tinh ngắn nhất

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button